Liedboek voor de kerken, gezang 143
Muziek: Franz Gruber
Tekst: Joseph Mohr
Bewerking: Johannes IJserinkhuijsen
Welk lied staat er op nummer één van de top veertig van kerstliedjes? Dat is natuurlijk Stille nacht, heilige nacht. Het is geen lied dat uitnodigt tot allerlei diepzinnige overpeinzingen, maar het spreekt wel sterk ons “romantische” kerstgevoel aan. Bovendien heeft het een amusante ontstaansgeschiedenis.
Het verhaal gaat dat in 1818 uitgerekend op 24 december het orgel van de kapel van het Oostenrijkse dorpje Oberndorf het begaf. Het kon op zo korte termijn niet meer gerepareerd worden. Wat nu te doen? Kapelaan Joseph Mohr, die ook een aardig deuntje op de gitaar kon spelen, herinnerde zich dat hij een eerder een kerstgedicht had geschreven. Hij ging ermee naar de organist van de kapel, de onderwijzer Franz Gruber. Diezelfde dag nog componeerde deze Gruber de ons zo bekende melodie voor twee solostemmen, koor en gitaarbegeleiding. In de kerstnachtmis vond de wereldpremičre plaats. Mohr speelde de gitaarbegeleiding en zong tenor, Gruber zong de baspartij en dirigeerde het koor, dat de herhaling van de twee slotregels van elk couplet zong. Zo begon het lied zijn zegetocht over de wereld.
En het kwam aan het eind van de negentiende eeuw ook in Nederland terecht. Minstens drie vertalingen werden ervan gemaakt. Een rooms-katholieke, een vrijzinnig-protestantse en een orthodox-protestantse. Deze laatste versie werd gemaakt door Johannes IJserinkhuijsen, leraar Nederlands in Amsterdam. Hij vond het lied te rooms-katholiek en maakte er een vrije bewerking van. Zo werd “Alles slaapt; eenzaam waakt alleen het geliefde heilige paar” bewerkt tot “Davids Zoon, lang verwacht, die miljoenen eens zaligen zal”. Deze versie werd de meest populaire, ook omdat katholieken deze versie ook gingen gebruiken. Het werd overgenomen in diverse liedboeken, waaronder de bundel van Johannes de Heer (lied 194). Maar de makers van het Liedboek voor de kerken wilden het niet opnemen. Ad den Besten schreef over Stille nacht, heilige nacht: “Een afschuwelijk versje! Ik geef toe, dat zit het allermeest in de melodie, die karakterloos en larmoyant (sentimenteel) is. Maar nauwelijks minder karakterloos is de tekst.” Maar tegen de beslissing om het lied niet op te nemen stak een storm van protest op! De makers van het liedboek gingen door de knieën.
Den Besten schreef ook nog: “Een lied als Stille Nacht kán en mág toch welbeschouwd met Kerstmis niet meer worden gezongen, althans niet in de kerk. Wanneer zal Kerstmis toch eindelijk eens ophouden te zijn dat vertederende feest van het kindjewiegen?” En precies dáár heeft hij het mis. Kerstmis is in de kern inderdaad het feest van het begin van Gods verzoening met ons. Het begin, want het kind Jezus moest geboren worden om te sterven. Daar is niets romantisch of vertederends aan. Maar aan de andere kant: dat gebeuren met Kerstmis is ook een wonder, een onbegrijpelijk en onuitsprekelijk mysterie. En met de kerstnachtdienst proberen wij de betekenis van dat mysterie voor ons leven te begrijpen. Wat is er dan mis mee dat de dichter en de musicus ons helpen het wonder dichterbij ons te brengen?
In de kerstnachtdienst zingen wij dus Stille nacht, heilige nacht om zo zingend deel uit te gaan maken van het mysterie van het kerstkind. Komt u meezingen?
(Kijk ook eens op www.stillenacht.info, met onder andere een webcam gericht op de Stille Nacht Herdenkingskapel.)
| 18 december | 10.00 uur | Mevrouw M. Smith-Luttjeboer | Sellingen | ||
| 24 december | 20.00 uur | De heer E. Terwan | Vriescheloo | Kerstnacht | Zang- en muziekgroep Joy |
| 25 december | 10.00 uur | De heer E. Terwan | Vriescheloo | Eerste kerstdag | Kerkkoor |
| 1 januari | 10.00 uur | De heer E. Terwan | Vriescheloo | Nieuwjaarsdag | |
| 8 januari | 10.00 uur | De heer H.J. Dijkstra | Gasselternijveenschemond | ||
| 15 januari | 10.00 uur | De heer E. Terwan | Vriescheloo |
De dienst van 20 november was een sfeervolle dienst, waarin
veel familieleden van de overledenen aanwezig waren en de kinderen van de
zondagsschool meewerkten.
Het is goed dat een kerkgemeenschap ook op zo’n manier met
de familie van de overledenen mee mag leven.
Op 24 december om 20.00 uur, de kerstavonddienst, zal
onze eigen voorganger, de heer E. Terwan, de dienst leiden en de zanggroep
Joy onder leiding van Etty de Boer-Warntjes medewerking verlenen.
Op zondag 25 december om 10.00 uur gaat eveneens de heer
E. Terwan voor en zal het kerkkoor onder leiding van Betty Gersonius
een viertal liederen zingen en zullen de kinderen van de zondagsschool een
kerstspel opvoeren.
Op 1 januari 2006 is er dienst om 10.00 uur en zal de
heer E. Terwan de dienst leiden; we hopen dat u toch zoveel
mogelijk aanwezig zult zijn.
Op 8 januari gaat voor de heer H.J. Dijkstra en het
is de bedoeling om na afloop met elkaar te gaan koffie drinken (Nieuwjaarsvisite).
Op 18 december en 8 januari is de extra collecte voor het restauratiefonds.
Op 24 december wordt er gecollecteerd voor het orgelfonds;
in verband met het onderhoud van het orgel is de collecte beslist nodig.
Op 25 december is de extra collecte voor
Kerkinactie -
Kinderen in de Knel.
Kinderen vormen wereldwijd een kwetsbare
groep. Zij zijn vaak het slachtoffer van armoede, conflicten of natuurgeweld.
Kerkinactie zet zich in voor kinderen, via het eigen programma Kinderen in de
Knel. Om kinderen in moeilijke situaties weer een toekomst te geven, geeft
Kinderen in de Knel financiële hulp aan kleinschalige projecten. Deze projecten
zijn door lokale hulpverleners opgezet.
De eigenwaarde en verantwoordelijkheid van kinderen staan
daarbij voorop. De opbrengst van deze collecte telt mee voor het diaconaal
aandeel buitenland.
Op 1 en 15 januari wordt er gecollecteerd voor de eigen diaconie.
Bij de uitgang van de kerk liggen weer de zakjes waarin u een bijdrage kunt geven voor het kinderkerstfeest.
In de leeftijd van 93 jaar overleed op 9 november 2005
sinds 18 januari 1986 weduwe van Rudolf Herman Noor.
Op 14 november vond in het uitvaartcentrum te Winschoten de
crematieplechtigheid plaats.
Correspondentieadres: de heer E. Jansingh, Waterkant 25, 9665 MJ Oude Pekela.
Ondanks dat ze jaren geleden uit Vriescheloo vertrok, leefde
ze nog altijd met onze gemeente mee.
Haar familie wensen wij sterkte met het verlies van zus en tante.
Op 21 november overleed op 83-jarige leeftijd Tetje
Renken-Katuin. Zij werd geboren in Veelerveen, maar verhuisde al op jonge
leeftijd naar Vriescheloo, waar ze haar hele leven zou blijven wonen. In 1942
trouwde ze met Derk Renken en samen kregen ze twee kinderen: Warner en Thea.
Ze werd in haar leven twee keer aan haar hart geopereerd en had
ook een aneurysma in haar buik. Van de zomer werd lag ze enige tijd in het
ziekenhuis, waarna ze werd opgenomen in Old Wolde. Daar is ze ten slotte
overleden.
De dienst van woord en gebed werd gehouden in De Wenakker
in Veelerveen. Daar lazen we Matteüs 25:31-46. Voor mevrouw Renken was geloof
een zaak voor het hart en ze sprak er niet zo veel over, maar ze had een groot
rechtvaardigheidsgevoel. Daarom lazen we de woorden van Jezus: “Ik verzeker
jullie: alles wat jullie gedaan hebben voor een van de onaanzienlijksten van
mijn broeders of zusters, dat hebben jullie voor mij gedaan.”
Daarna hebben we haar begraven op de begraafplaats in
Veelerveen.
Henk Dekker, Dorpsstraat 66, was weer thuis, maar ligt nu in
Winschoten in het ziekenhuis. We wensen hem en zijn vrouw en kinderen veel sterkte.
Harry Korte van de Lageweg 88 lag in het ziekenhuis voor
een galblaasoperatie en het gaat goed met hem.
Ook Jan Eefting, Dorpsstraat 137, onderging een galblaasoperatie, moet nog wel aansterken.
Bregina Terwan werd weer opgenomen met een longembolie en
longontsteking, is weer thuis en het gaat de goede kant op.
Alle zieken en ook de ouderen veel sterkte gewenst.
We hopen dat het ook voor jullie mooie kerstdagen worden.
Nu wij afscheid hebben moeten nemen van mijn allerliefste
man, onze lieve vader en geweldige opa, Hans Hildebrand, willen wij u
danken voor de vele reacties, tijdens zijn ziekte en na zijn overlijden.
Al uw bezoeken, bloemen, brieven en gedachten hebben ons goedgedaan.
Ludy Hildebrand-de Boer, Gonnie en Gea, Martijn en Ellis, Dominic, Sebastiaan en Thomas.
Collecten van 13 november tot en met 4 december 2005.
Kerkcollecte: € 332,33, restauratiefonds: € 100,97, algemene diaconale doeleinden: € 85,35,
Operatie Schoenendoos: € 110,37.
Via Gerdien van Dijk kwam een gift binnen van € 200,00.
Ook via bank en giro kwamen weer bijdragen binnen. Hartelijk
dank voor de giften!
In de afgelopen weken zijn er bloemen gebracht naar de
jarigen mevrouw A. Lohof-Bons (77), de heer W. Bakker (81) en mevrouw H. Mulder-Swarts (91).
De heren H. Korte en H. Dekker kregen bloemen omdat ze thuiskwamen uit het
ziekenhuis. Ook werd het echtpaar Swarts-de Groot verblijd met bloemen: zij zijn
65 jaar getrouwd.
A. Korte-Mulder kreeg bloemen als dank voor het jarenlange
verzorgen van de bloemengroet.
Ontvangen giften voor het bloemenfonds via J.M.-D.: € 10,00 en € 100,00, via
J.K.: € 5,00, via A.K.-M.: € 10,00, via L.P.: € 10,00 en via G.v.D.: € 10,00.
Hartelijk dank!
Na (± 20) jaren het bloemenfonds te hebben verzorgd, geeft Anna Korte het stokje
door. Anna: bedankt voor je inzet al die jaren!
Het bloemenfonds wordt nu gedaan door de bloemengroep bestaande uit de dames Fenneke
Groenbroek, Johanna Hulsman, Hetty Koetje, Bregina Terwan en Paula
Zeiler. Zij zullen elke week de bloemen gaan wegbrengen. Om er ook
een bezoekje aan vast te knopen, kunnen de bloemen voortaan op elke dag van de
week bezorgd worden.
Hartelijke groet namens de bloemengroep,
Bregina Terwan.
Van het notariskantoor Weggemans kregen wij bericht dat wij
een schenking tegemoet konden zien uit de erfenis van een lidmaat van onze gemeente.
Haar familie willen wij graag bedanken voor deze schenking.
Met ingang van 1 november 2005 heeft Ton Korteweg wegens
drukke werkzaamheden, onder andere door de hernia van zijn broer, bedankt als
kerkenraadslid; vanaf 29 september 1991 tot 20 oktober 2002 was hij diaken en
daarna ouderling-kerkvoogd.
De werkzaamheden op de begraafplaats blijft hij wel voor de
kerkrentmeesters verrichten.
We willen hem graag bedanken voor zijn inzet gedurende de
afgelopen jaren.
Leen Peeks heeft wegens verhuizing bedankt als
kerkenraadslid.
Vanaf 23 mei 2004 was hij ouderling in onze gemeente.
Leen ook bedankt, weliswaar slechts een korte periode, maar
wel met veel inzet!
Met ingang van 1 januari 2006 zal de boekhouding van
onze gemeente door Janna Mulder-Dijkhoff worden overgedragen aan de heer J.W.
Martijn, Industrieweg 21, 9699 SL Vriescheloo.
Ook zal een naamswijziging plaatsvinden en wel van
Kerkvoogdij Hervormde Gemeente Vriescheloo in:
Kerkrentmeesters Protestantse Gemeente Vriescheloo.
De bank- en postbanknummers blijven gelijk.
De omslag van Het Kerkvenster zal zo spoedig mogelijk worden
aangepast.
Vanaf 1 januari 1971 verzorgde Janna Mulder de boekhouding
voor onze gemeente. Janna bedankt!
Deze keer is Bregina de schrijfster van dit stukje.
Lieve mensen,
Heel blij en dankbaar ben ik voor de telefoontjes, bezoekjes
en de vele kaarten die ik mocht ontvangen tijdens en na mijn verblijf in het
ziekenhuis (galblaasoperatie, longontsteking en longembolie). Het gaat goed met
me, alhoewel ik nog niet helemaal mijn energie terugheb. In januari ga ik nog
eens terug voor foto’s en een bezoek aan de longarts, en verder moet ik nog een
half jaar via de trombosedienst bloedverdunners slikken. Nogmaals: mijn
hartelijke dank; het deed me goed! (Hier wil ik me graag bij aansluiten: ook ik
ben niet vergeten tijdens Bregina’s ziekenhuisverblijf. Erik.)
Net als vorig jaar wil ik u van harte uitnodigen om met mij en Erik mijn verjaardag te vieren. Bij mij geen rekensommetje: ik mag vieren dat ik 45 jaar word. Komt u een kopje koffie of een glaasje bij ons drinken? Het is kerstvakantie, dus de kinderen zijn ook van harte welkom. Vanaf 10.00 uur bent u van harte welkom en ook ’s avonds staat de deur open. Tot ziens op donderdag 5 januari in de pastorie.
Dit jaar vanuit de pastorie een adventsgroet in de vorm van
een recept waarvoor u de Bijbel moet openslaan op zoek naar de ingrediënten.
| 200 gram | Rechters 5:25b 1) |
| 500 gram | Rechters 14:8 |
| 6 stuks | Jeremia 17:11 |
| 4½ kop | 1 Koningen 17:16 |
| 2 koppen | 1 Samuël 30:12 |
| 2 koppen | Nahum 3:12 |
| 1 kop | Numeri 17:8 2) |
| 1 mespunt | Leviticus 2:13 |
| 3 ŕ 4 theelepels | Exodus 30:23 |
| ¾ kop | Klaagliederen 4:7 |
| 3 theelepels bakpoeder | |
Kerst, tijd van vrede en licht, sfeer en rust,
vriendschap delen, vertrouwen, vreugde en verdriet,
samen vieren en gedenken: de geboorte van Christus,
op weg naar een toekomst van vrede en geluk.
Wij wensen u gezegende kerstdagen en heil en zegen in het nieuwe jaar!
Met hartelijke groet, ook namens Erik,
Bregina Terwan.
De laatste keer jeugdcatechese en -club vóór de kerstvakantie is op vrijdag 16 december 2005. De eerste keer ná de kerstvakantie is op vrijdag 13 januari 2006. Alle keren om 19.00 uur in de consistorie, om 19.45 uur gevolgd door de jeugdclub.
De eerste keer komen we samen op donderdag 12 januari 2006. We beginnen om 20.00 uur in de consistorie.
Nog één keer dit jaar: woensdag 14 december 2005. De keer daarna is op woensdag 10 januari 2006. Alle keren ’s morgens om 9.30 uur.
De vijfentwintigste Nationale Gebedsdag wordt gehouden op
zaterdag 14 januari 2006 van 10.30 uur tot 16.00 uur in de
Martinikerk te Groningen.
Sprekers: ds. Hans Eschbach en Eugčne Poppe.
Muziek:
Jongerenkoor Jizrahja.
Kinderen van 6 tot 12 jaar hebben het eigen programma
Wereldtaal in de Jeruzalemkerk. Jongeren: Night of
Prayer; zie
www.jongerengebedsdag.nl.
Een jaar na de introductie van De Nieuwe bijbelvertaling,
verscheen Een boek vol boeken, waarin schrijver Hans van
Houwelingen uitlegt hoe De Nieuwe Bijbelvertaling is
gemaakt, welke problemen de vertalers tegenkwamen en waarom vertalen zo
moeilijk is.
Het boek is bedoeld voor kinderen vanaf 10 jaar, maar
volgens de auteur kan het ook voor volwassenen een eye-opener zijn. “Te vaak
kom je de gedachte tegen dat ‘letterlijk vertalen’ de beste en betrouwbare
vertaling oplevert. In het boek wordt duidelijk gemaakt dat dat niet zo is en
dat vertalen altijd te maken heeft met ‘kiezen’. Als je dat aan kinderen
duidelijk kunt maken, zal dat ook voor volwassenen helder zijn.” Aldus de
auteur.
Het boek is rijk geďllustreerd en is voor € 12,95 verkrijgbaar in de
boekhandel.